Thế hệ cậy miệng cũng không nói

Gen Z, thế hệ lớn lên cùng sự phát triển vượt bậc của công nghệ, đang định hình một lối sống mới với những nét đặc trưng riêng.

Họ hoạt động năng nổ trên mạng xã hội và biết cách khai thác các nguồn tài nguyên trực tuyến để kiếm tiền từ rất sớm. Tuy nhiên, bên cạnh những lợi thế, thế hệ này cũng phải đối mặt với nhiều thách thức, đặc biệt là trong kỹ năng giao tiếp, theo Newsweek.

Im lặng sau màn hình

Trước khi internet trở nên phổ biến, việc tụ họp bạn bè, trò chuyện trực tiếp là cách thế hệ trẻ chia sẻ và kết nối niềm yêu thích chung. Nhưng ngày nay, điều này dường như đã trở thành một điều xa xỉ, khi mạng xã hội chiếm lĩnh vị trí trung tâm trong đời sống của Gen Z.

Các nền tảng như Facebook, Instagram, TikTok không chỉ là nơi giải trí mà còn là công cụ để Gen Z kết nối bạn bè, cập nhật thông tin và thể hiện cá tính. Tuy nhiên, sự phụ thuộc vào thế giới ảo đang làm mờ dần giá trị của những tương tác trực tiếp.

Nhiều Gen Z cảm thấy thoải mái hơn khi bày tỏ quan điểm, cảm xúc qua tin nhắn, bình luận thay vì đối mặt chia sẻ ý kiến. Thực trạng này dẫn đến một vấn đề đáng lo ngại: kỹ năng giao tiếp trực tiếp của Gen Z ngày càng suy giảm.

Giáo sư Bill Bergman, giảng viên Marketing tại Đại học Richmond, đã chia sẻ trên Newsweek trải nghiệm đáng chú ý của mình khi giảng dạy sinh viên năm nhất.

"Lứa sinh viên năm nay khác biệt hoàn toàn so với các thế hệ Gen Z trước đây. Cứ như thể họ đang sống trong một thế giới nơi việc giao tiếp bằng lời không còn cần thiết", ông nói.

Theo ông Bergman, các sinh viên hiện nay chủ yếu trao đổi qua nhóm chat hoặc Google Docs khi làm bài tập nhóm. Họ dựa vào Amazon, Google, và Grubhub để giải quyết hầu hết nhu cầu từ thông tin, mua sắm đến ăn uống. Kết quả là, họ hiếm khi trò chuyện trực tiếp với người khác.

Trong lớp học, sinh viên thường im lặng, ngại đặt câu hỏi và tránh bày tỏ ý kiến cá nhân. Ngay cả khi làm việc nhóm hay thuyết trình, nhiều bạn gặp khó khăn rõ rệt. Điều này cho thấy kỹ năng giao tiếp trực tiếp của thế hệ trẻ đang bị ảnh hưởng nghiêm trọng, kéo theo những thách thức lớn trong môi trường học tập và xã hội.

Đáng lo ngại

Việc ngại giao tiếp của Gen Z không chỉ ảnh hưởng đến cuộc sống cá nhân mà còn gây ra nhiều khó khăn trong công việc. Một nghiên cứu của Intelligent cho thấy, 84% các công ty không có kế hoạch tuyển dụng sinh viên mới tốt nghiệp vào năm 2025 và kỹ năng giao tiếp kém là một trong những lý do chính.

“Nếu các bạn sinh viên ra trường năm 2028 muốn thành công trong cuộc sống và sự nghiệp, các bạn còn cần phải có những kỹ năng mềm như sự cố gắng, kỹ năng giao tiếp và trí tuệ cảm xúc.

Những kỹ năng này không có sẵn trên Amazon Prime. Thời điểm tốt nhất để học và rèn luyện chúng là thời đại học", giáo sư Bergman nhấn mạnh.

Tại Việt Nam, nhiều người trẻ thừa nhận họ sợ giao tiếp xã hội và khó khăn trong việc kết bạn mới.

Theo các chuyên gia, để vượt qua nỗi sợ giao tiếp này, việc đầu tiên cần làm là cân bằng giữa thế giới ảo và cuộc sống thực. Gen Z cần tận dụng những lợi thế kết nối của mạng xã hội để làm quen và có những cuộc trò chuyện trực tiếp ngoài đời. Các hoạt động ngoại khóa, câu lạc bộ, workshop thường xuyên được tổ chức cũng sẽ tạo điều kiện cho người trẻ giao lưu, tương tác.

Chuyên gia tâm lý Phạm Thảo Nguyên (Trung tâm trị liệu các vấn đề tâm lý Mindcare) cho rằng, cần tạo ra một môi trường an toàn và thân thiện, để người trẻ có thể thoải mái thể hiện bản thân mà không sợ bị phán xét.