TikTok trở lại thị trường Mỹ: 'Cơn bão' đã qua hay chỉ vừa bắt đầu?

Dù cộng đồng sáng tạo nội dung có thể thở phào nhẹ nhõm khi ứng dụng lại hiện diện chính thức trên App Store và Google Play Store, nhiều dấu chấm hỏi về tương lai của TikTok, cũng như các quy định khắt khe trong thời gian tới, vẫn còn bỏ ngỏ. Trước đó, vào ngày 18/1, lệnh cấm TikTok tại Mỹ chính thức có hiệu lực vì lo ngại liên quan đến quyền riêng tư và bảo mật dữ liệu người dùng.

Ngay lập tức, ứng dụng này bị xóa khỏi cả App Store lẫn Google Play Store, làm dấy lên hàng loạt đồn đoán và quan ngại xoay quanh khả năng TikTok có bị “đóng cửa” hoàn toàn hay không. Tuy nhiên, chỉ một ngày sau đó, TikTok đã được khôi phục nhờ một lệnh hành pháp tạm hoãn thi hành lệnh cấm.

Hồi sinh sau “cơn bão”

Trong nhiều tuần kế tiếp, TikTok tiếp tục ở trạng thái ẩn trên các kho ứng dụng, cho đến tận ngày 14/2 vừa qua mới được công khai trở lại trên cả App Store và Play Store.

Động thái này được nhìn nhận là bước tiến quan trọng, tạo điều kiện cho người dùng mới dễ dàng tải về TikTok, đồng thời “hạ nhiệt” làn sóng rao bán những chiếc điện thoại cài sẵn ứng dụng này với giá lên đến hàng chục nghìn USD.

Theo thỏa thuận đình chỉ thi hành ban đầu, TikTok được yêu cầu phải giải quyết xong vấn đề an toàn dữ liệu trước ngày 19/1, nếu không sẽ đối mặt với nguy cơ bị cấm vĩnh viễn. Nhưng nhờ sắc lệnh hành pháp mới, thời hạn này đã được lùi đến đầu tháng 4, cho phép ByteDance – công ty mẹ của TikTok – có thêm thời gian cân nhắc bán cổ phần hoặc tái cấu trúc tại thị trường Mỹ.

Việc TikTok xuất hiện trở lại trên các kho ứng dụng là kết quả của “cam kết” rằng lệnh cấm chưa chính thức bị thực thi ngay. Dẫu vậy, để tiếp tục tồn tại lâu dài, ứng dụng này buộc phải đưa ra một giải pháp bền vững, đáp ứng yêu cầu của giới chức Mỹ.

Nhiều tên tuổi lớn tại Mỹ được đồn đoán có khả năng mua lại TikTok, từ Oracle, Amazon đến Microsoft. Thậm chí, có tin cho rằng các cá nhân nổi tiếng như Elon Musk hay YouTuber MrBeast cũng muốn thâu tóm ứng dụng này, nhưng cuối cùng mọi đồn đoán đều bị phủ nhận.

Trong bối cảnh lệnh “hoặc bán hoặc bị cấm” vẫn lơ lửng, ByteDance kiên quyết tuyên bố không muốn bán TikTok, nhưng cũng không loại trừ việc thiết lập một liên doanh có trụ sở tại Mỹ, với đội ngũ quản lý và hội đồng phần lớn là người Mỹ, nhằm vận hành và giám sát hoạt động bảo mật.

Đồng thời, TikTok đang thử nghiệm “hệ thống rào chắn dữ liệu” (data firewall) nhằm tách biệt hạ tầng lưu trữ của người dùng Mỹ với các khu vực khác, qua đó xóa bỏ lo ngại về việc truy cập trái phép thông tin cá nhân. Nếu mô hình này được Washington chấp thuận, TikTok có thể tránh được nguy cơ chuyển nhượng hoàn toàn – song vẫn còn phải thuyết phục các nhà lập pháp, vốn luôn nghi ngờ mức độ minh bạch của ứng dụng này.

Không đồng nghĩa an toàn tuyệt đối

Dù đã xuất hiện lại trên App Store và Play Store, TikTok vẫn có thể tiếp tục đối mặt với sóng gió. Hạn chót đầu tháng Tư được coi là “điểm nút” quan trọng. Nếu hai bên – bao gồm cả ByteDance và các cơ quan thẩm quyền Mỹ – không tìm được tiếng nói chung, nhiều khả năng TikTok sẽ lần nữa bị gỡ bỏ.

Thậm chí, một số quốc gia khác cũng áp dụng chính sách hạn chế với TikTok trên thiết bị chính phủ, cho thấy còn không ít nghi ngại về ứng dụng này. Trong thời gian chờ đợi giải pháp bền vững, TikTok vẫn duy trì và mở rộng tệp người dùng một cách ấn tượng.

Sự trở lại chính thức trên hai kho ứng dụng phổ biến nhất càng củng cố vị thế của nền tảng video ngắn này, đặc biệt khi đây là “mảnh đất vàng” cho nội dung sáng tạo, âm nhạc và xu hướng giải trí. Song, những động thái tiếp theo từ chính sách quản lý công nghệ cùng các biện pháp ràng buộc mới vẫn có thể tạo nên những “bước ngoặt” lớn.

Việc TikTok có “hết bão” hay không còn phụ thuộc vào cách nền tảng giải quyết triệt để mối lo ngại về quyền riêng tư. Người dùng có thể tạm yên tâm tải và sử dụng TikTok cho các mục đích giải trí, kinh doanh, và quảng bá nội dung, nhưng với thời hạn đang đến gần, mọi kịch bản đều có thể xảy ra.

Sự hài hòa giữa quyền lợi thương mại, công nghệ và quản trị dữ liệu sẽ là chìa khóa duy trì “tấm vé” ở lại lâu dài của TikTok tại một thị trường quan trọng bậc nhất thế giới.