Một khảo sát mới cho thấy phần lớn người dùng iPhone không quan tâm các tính năng AI mới của Apple, ngay cả khi hãng này tích hợp ChatGPT vào hệ sinh thái sản phẩm.
Sự thờ ơ với AI không chỉ phản ánh hành vi mua sắm của người tiêu dùng, mà còn phác họa một cục diện mới, nơi trí tuệ nhân tạo dù tiềm năng nhưng chưa thực sự chinh phục được số đông.
Người dùng chưa thực sự quan tâm đến AI
Khảo sát mới đây từ tạp chí thương mại SellCell cho biết 73% người dùng iPhone và 87% người dùng Samsung tại Mỹ khẳng định các tính năng AI mới “không mang lại nhiều giá trị” cho trải nghiệm điện thoại của họ.
Dữ liệu này tương tự kết quả khảo sát của CNET vào cuối tháng 8/2024, trong đó các yếu tố cơ bản như pin bền bỉ, dung lượng bộ nhớ trong lớn và camera chụp ảnh đẹp vẫn là những tiêu chí hàng đầu để thuyết phục người tiêu dùng nâng cấp thiết bị. Chỉ có khoảng 18% số người được hỏi xem tích hợp AI là động lực chính để lên đời smartphone.
Trong thời điểm Apple tung ra Apple Intelligence trên iOS 18.2, bao gồm tích hợp ChatGPT cho Siri, tạo emoji tùy chỉnh với Genmoji, cùng công cụ chuyển văn bản thành hình ảnh Image Playground, kỳ vọng của hãng là thổi một làn gió mới vào trải nghiệm người dùng.
Tuy nhiên, phản ứng chung của thị trường không mấy hào hứng. Người dùng iPhone ưu tiên những giá trị cốt lõi dễ nhìn thấy được hơn là những tính năng “phù phiếm”, kém thực dụng. Khảo sát của CNET cũng nhấn mạnh sự khác biệt giữa các thế hệ người dùng.
Là thế hệ sinh ra trong kỷ nguyên số, Gen Z cởi mở với việc trả thêm phí cho AI, đồng thời ít e ngại về quyền riêng tư. Ngược lại, Millennials, Gen X và Baby Boomer, những thế hệ từ 28 tuổi trở lên, lại khá bảo thủ, đánh giá cao yếu tố an toàn dữ liệu và không muốn chi thêm tiền cho các tính năng mà họ cho là chưa thật sự cần thiết.
Điều này cho thấy AI có thể có “cửa” phát triển về lâu dài, khi thế hệ trẻ lên ngôi, nhưng ở hiện tại, tính ứng dụng của nó vẫn chưa thực sự nổi trội.
Những rào cản vô hình cho AI
Người tiêu dùng hiện nay đã phải đối mặt với cơn khủng hoảng thuê bao khi phải chi trả cho nhiều dịch vụ hàng tháng, từ phim ảnh, âm nhạc đến phần mềm và trò chơi. Khi phải trả thêm tiền cho tính năng AI, phản ứng tự nhiên của số đông là không mấy hào hứng.
Khảo sát của CNET cho thấy gần một nửa số người dùng không sẵn sàng mua gói dịch vụ dùng AI trên smartphone. Họ cho rằng việc bỏ thêm một khoản cố định hàng tháng để sử dụng những tính năng chưa chứng tỏ rõ giá trị là bất hợp lý.
Bên cạnh vấn đề chi phí, quyền riêng tư cũng là một yếu tố quan trọng. Khoảng 34% người dùng trong khảo sát bày tỏ lo ngại về cách dữ liệu của họ được thu thập và xử lý. Dù Apple khẳng định nhiều mô hình AI của họ chạy ngay trên thiết bị, hạn chế việc dữ liệu phải “lên đám mây” và được lưu trữ trên máy chủ, sự ngờ vực của công chúng vẫn không biến mất.
Trong bối cảnh các vụ lộ thông tin, rò rỉ dữ liệu và scandal quyền riêng tư liên tục xuất hiện, người dùng có quyền đặt dấu hỏi liệu AI có đang âm thầm thu thập những gì họ không muốn chia sẻ?
Google và Samsung cũng đã nỗ lực để thuyết phục người dùng về giá trị AI mang lại. Google Pixel 9 với hệ thống Gemini và khả năng tương tác tự nhiên cùng trợ lý ảo, hay Samsung Galaxy AI cùng lời hứa “miễn phí đến cuối năm 2025” cho các thiết bị hỗ trợ, đều là cách để các hãng này “dỗ ngọt” người tiêu dùng.
Tuy vậy, chúng chỉ mang tính tạm thời và không đảm bảo rằng khách hàng có xuống tay chi trả cho dịch vụ AI sau khi hết giai đoạn miễn phí.
Nghiên cứu của trang khảo sát còn cho thấy hành vi nâng cấp thiết bị đang thay đổi. Gần một nửa số người được hỏi chỉ đổi điện thoại khi máy cũ hỏng, không còn đáp ứng được nhu cầu.
30% trả lời sẽ giữ máy ít nhất ba năm trước khi nâng cấp. Chi phí thiết bị cao dao động từ 800 đến 1.200 USD cho một flagship, khiến người tiêu dùng phải cân nhắc kỹ lưỡng.
Nhìn rộng ra bối cảnh chung, có thể thấy thị trường smartphone đang bão hòa, với những cải tiến phần cứng ngày càng nhỏ giọt và khó tạo ra đột phá lớn.
AI chưa thực sự "chín muồi"
AI từng được kỳ vọng là làn sóng mới để thúc đẩy nhu cầu nâng cấp, nhưng khảo sát cho thấy sự đổi mới này chưa chạm đến đông đảo người dùng.
AI có tiềm năng, nhưng để đạt được độ “chín” cần thiết, có lẽ cần nhiều thời gian, cải tiến, và quan trọng hơn cả là chứng minh giá trị thiết thực mà nó mang lại trong đời sống hằng ngày của người dùng.
Việc người dùng Mỹ ưu tiên pin, dung lượng và camera cũng phản ánh tính thực dụng. Một số tính năng AI, dù thú vị, có thể chỉ được sử dụng trong một số tình huống nhất định, không phải là nhu cầu phổ quát. Ví dụ, không phải ai cũng cần tạo emoji tùy chỉnh hay thường xuyên chuyển văn bản thành hình ảnh.
Thay vào đó, họ muốn chắc chắn rằng điện thoại không hết pin giữa ngày, có đủ không gian lưu trữ ảnh, video, ứng dụng và khả năng chụp ảnh ấn tượng để lưu giữ kỷ niệm.
Trong giai đoạn hiện tại, AI dù tiềm năng, chưa phải là “át chủ bài” giúp người dùng mở hầu bao. Pin khỏe, bộ nhớ rộng và camera đẹp vẫn là yếu tố then chốt.
Trong tương lai, khi thế hệ người dùng trẻ trưởng thành và kinh nghiệm sử dụng AI dần được tích lũy, bức tranh có thể thay đổi. Nhưng kết quả khảo sát đã nói lên một điều rằng AI cần thêm thời gian, chiến lược và sự tinh chỉnh để thực sự đánh trúng vào nhu cầu và tâm lý người dùng.