Nghề bình luận viên (BLV) bóng đá thường được lấp đầy bởi những ánh hào quang được cháy hết mình với đam mê, được hàng vạn người lắng nghe và tung hô sau những trận cầu rực lửa. Thế nhưng, phía sau chiếc micro ấy là một thế giới hoàn toàn khác, nơi sự đào thải khắc nghiệt đến từ chính những khán giả cuồng nhiệt nhất.
"Khán giả Việt Nam rất cực đoan" - Áp lực từ những "vị trọng tài" không cầm còi
Bước chân vào nghề từ những năm 2009, BLV Hải Thanh thấu hiểu hơn ai hết sức nặng của chiếc tai nghe trong cabin bình luận. Nhiều người lầm tưởng làm BLV chỉ cần "khéo nói" và "có tí chuyên môn mua vui cho khán giả". Thực tế, mỗi trận đấu là một kịch bản không báo trước, và bộ não của người BLV chỉ có chưa tới nửa giây để bật ra những lời bình luận chuẩn xác nhất.
Nhưng áp lực chuyên môn có lẽ chưa thấm tháp gì so với áp lực từ sự phán xét. BLV Hải Thanh thẳng thắn chia sẻ: "Ở Việt Nam có 3 nơi người đàn ông thể hiện cảm xúc mãnh liệt và bản năng nhất: quán nhậu, quán game và thứ ba chính là một trận đấu bóng đá". Khán giả Việt Nam yêu bóng đá cuồng nhiệt, nhưng sự cuồng nhiệt ấy đôi khi biến thành sự cực đoan.
Khi bạn bình luận thăng hoa, bạn là người hùng. Nhưng chỉ cần trót hô kém nhiệt một tình huống, hay để lộ sự thiên vị vô thức, bạn ngay lập tức trở thành "tội đồ". "Hôm trước họ khen mình, hôm sau chính họ có thể là những người ghét mình cực đoan nhất, nhắn tin chửi bới, đòi cấm sóng", anh ngậm ngùi nhớ lại. Dẫu vậy, sau hơn một thập kỷ cầm mic, BLV Hải Thanh nhận ra: bị chửi nghĩa là khán giả còn quan tâm. Việc của một BLV không phải là đôi co, mà là chấp nhận sự cực đoan ấy như một phần của nghề, rèn luyện một trái tim "chai sạn" để phục vụ hàng triệu người xem với hàng triệu ý kiến khác nhau.
Góc khuất của nghề: Sự bào mòn sức khỏe và "bộ não thứ 2" lên tiếng
Hai nỗi lo lớn nhất luôn thường trực với những người làm nghề bình luận, như BLV Hải Thanh, đến từ áp lực đào thải của xu hướng và sự suy giảm thể chất. Cường độ công việc đặc thù khiến họ không thể duy trì phong độ giọng nói như thời trẻ, cũng như khó đáp ứng việc bình luận liên tục nhiều giờ liền nếu thiếu nền tảng thể lực bền bỉ.
Giọng nói và hệ tiêu hóa là hai “điểm yếu” dễ tổn thương nhất của một bình luận viên. Việc liên tục sử dụng hơi từ bụng để phát âm, kết hợp với nhịp sinh hoạt thất thường và ăn uống vội vàng giữa các trận đấu, khiến nhiều người thường xuyên đối mặt với tình trạng trào ngược dạ dày và kích ứng thanh quản.
Dưới áp lực công việc và cường độ sử dụng giọng nói liên tục, BLV Hải Thanh luôn chú trọng việc chăm sóc sức khỏe hô hấp như một phần trong thói quen chuẩn bị trước mỗi lịch trình.
Với anh, giữ giọng không chỉ là xử lý khi đã khàn tiếng hay đau rát họng, mà cần bắt đầu từ những bước rất cơ bản: dùng xịt mũi Otosan làm sạch, giữ mũi thông thoáng đồng thời chủ động ngậm gel ngậm Otosan giúp bảo vệ niêm mạc họng và hạn chế các yếu tố có thể ảnh hưởng đến chất lượng giọng nói trong quá trình làm việc.
Bên cạnh đó, để kiểm soát cơn trào ngược bất chợt - đặc biệt vào ban đêm, BLV Hải Thanh cũng luôn chuẩn bị sẵn Marial Gel trong túi. Chính sự chuẩn bị đều đặn này giúp anh duy trì phong độ ổn định, giữ được sự tập trung và chất giọng quen thuộc trong mỗi lần xuất hiện trước khán giả.
Trong bối cảnh môi trường bóng đá Việt Nam có nhiều ý kiến trái chiều, thậm chí khắt khe từ người hâm mộ, áp lực đối với các bình luận viên ngày càng gia tăng. Tuy nhiên, chính điều này cũng góp phần tạo nên bản lĩnh nghề nghiệp. Đằng sau mỗi trận đấu trọn vẹn không chỉ là kiến thức chuyên môn, mà còn là sự chuẩn bị kỹ lưỡng về thể chất. Việc chủ động bảo vệ sức khỏe được xem là yếu tố then chốt giúp những người “truyền lửa” duy trì phong độ và gắn bó lâu dài với nghề.
Cùng lắng nghe những chia sẻ rất "đời" của BLV Hải Thanh xoay quanh câu chuyện nghề tại đây: Link